Modelmatige vergelijking van vlaktegewijs beheer en uitkapbeheer in grove den en Douglasspar op een rijke bodem
Kees Hendriks, Anjo de Jong, Sara Filipek, Mart-Jan Schelhaas (WenR), Sander Teeuwen (Stichting Probos), januari 2024
Het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en de gezamenlijke provincies hebben in de Bossenstrategie ambities en doelen voor het Nederlandse bos geformuleerd. Bij het bereiken van doelen voor biodiversiteit, houtoogst, recreatie en klimaat (CO2-vastlegging), speelt kostenefficiency een grote rol bij de keuze van de beheermethode. Het bereiken van de doelen kan met diverse beheersystemen worden gerealiseerd. In dit onderzoek zoomen we in op de houtproductiefunctie en de beheervormen vlaktekap en uitkap.
Er is echter nog weinig informatie beschikbaar om de financiële gevolgen van de verschillende beheersystemen goed te kunnen vergelijken. Voor bosbeheerders is inzicht in de bedrijfseconomische aspecten van verschillende beheervormen, naast effecten van maatregelen op biodiversiteit, vitaliteit, productie en koolstofvastlegging, van groot belang om een goede afweging van maatregelen te kunnen maken.
Doel van het onderzoek is het in beeld brengen van verschil in bosontwikkeling en houtopbrengst en bedrijfseconomische aspecten van vlaktegewijs beheer en uitkapbeheer en de belangrijkste financiële consequenties daarvan in een Nederlandse situatie. Hiertoe zijn in dit onderzoek de bedrijfsresultaten van vlaktegewijze kap en uitkapbeheer voor opstanden van grove den en Douglasspar vergeleken. Kosten en financiële resultaten zijn berekend op basis van literatuur en expertkennis voor verschillende scenario’s. Welke beheervorm het gunstigste financiële resultaat heeft, hangt af van de aannames bij de berekeningen voor o.a. beheer (omvang van het grondvlak), bedrijfskosten (plant- en oogstkosten) en bedrijfseconomische aspecten (rentevoet en houtprijzen). Vooral de hoogte van de rentevoet is bepalend voor de beheervorm die tot de hoogste financiële resultaat leidt. Daarnaast is het beginpunt van berekening (opstandsleeftijd) bepalend voor de hoogte van het financiële resultaat.
De resultaten van dit onderzoek betreffende inzicht in de bedrijfseconomsiche aspecten van verschillende beheervormen zijn voor bosbheerders van groot belang om een goede afweging van maatregelen te kunnen maken. Bij het bereiken van doelen voor biodiversiteit, houtoogst, recreatie en klimaat (CO2-vastlegging), speelt kosteneffectiviteit een grote rol bij de keuze van de beheermethode.
