Rapporten: 2024

Gino van Maaren (Stichting Probos), Inge Verbeek, Paul Copini (WUR), Joyce Penninkhof (Stichting Probos), Baudewijn Odé (FLORON), Jesse Beyer, Johan van Valkenburg (NIVIP) en Jenneke Leferink (NVWA), december 2024

In opdracht van het bureau Risicobeoordeling & onderzoek (BuRO) van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) is een risicobeoordeling opgesteld. Het doel is inzicht te krijgen in de potentiële invasiviteit van acht uitheemse boomsoorten die mogelijk aangeplant kunnen gaan worden in het kader van klimaatslim bosbeheer, maar waarvan onvoldoende bekend is of deze soorten op termijn invasief kunnen worden.

Gino van Maaren, Jasper Velthuis, Sander Teeuwen (Stichting Probos), Silke Jacobs, Erik Roest (Wageningen Environmental Research), Loes Kampherbeek, Sarah van der Vlist (Bosgroep Midden Nederland) & Etiënne Thomassen (Bosgroep Zuid Nederland), november 2024

In deze tussenrapportage staan de eerste bevindingen van de MMIP-projecten 4.1 (Kleinschalig klimaatslim bosbeheer) en 4.2 (Revitalisering met houtoogst). Er zijn indicatoren en maatregelen beschreven voor vitaal bos binnen drie overkoepelende thema’s: soortensamenstelling, bosstructuur en standplaats. Binnen standplaats is een verdere uitsplitsing gemaakt naar bodem, hydrologie en wild. Met de indicatoren en bijbehorende streefwaarden kan men de vitaliteit van het bos toetsen. De beschreven maatregelen kan men toepassen als blijkt dat het bos niet vitaal (genoeg) is.

Eli Prins, Louise Janseune, Andries Polinder, Mark van Benthem, november 2024

Community Forest Enterprises (CFE’s), oftewel gemeenschapsbosbedrijven, zijn organisaties van bosgemeenschappen, waarin zij het gebruik van het gemeenschapsbos organiseren waaronder het oogsten, verwerken, en verkopen van hout en andere bosproducten.  CFEs kunnen  sociale, economische en milieu voordelen bieden aan bosgemeenschappen en anderen. De kans op succes voor CFE’s hangt af van vele factoren.

Joyce Penninkhof, Sander Teeuwen, Robin Zwijgers, Gino van Maaren, Gera op den Kelder (Stichting Probos), Penelope van Wijhe, Bas Tinhout, Loes Kampherbeek en Norbert de Groot (Bosgroepen Midden Nederland), november 2024

Bossen leveren een veelheid aan functies. Naast de intrinsieke waarden van bossen, zoals biodiversiteit, zijn bossen ook van belang voor klimaatadaptatie (verminderen van hittestress), CO2-vastlegging, waterberging, recreatie en leveren van producten zoals hout. In Nederland wordt in bosbeheer onderscheid gemaakt tussen natuurbos waar natuurlijke processen en biodiversiteit centraal staan en multifunctionele bossen waar natuurwaarden met andere functies gecombineerd worden. Binnen deze grove indeling kunnen accenten tussen en binnen bosgebieden verschillen, afhankelijk van de gekozen doelstelling voor het bos.

Sander Teeuwen, Jasper Velthuis,  augustus 2024

De European Forest Accounts (EFA) wordt vanaf 2025 een verplichte enquête voor lidstaten van Eurostat. Het CBS is de hoofdverantwoordelijke voor deze enquête. De EFA gaat in op allerlei economische aspecten van bos(producten), zoals de waarde en het gebruik van hout, van staande voorraad tot de verwerking door de houtindustrie. Het verplicht stellen van de enquête gaf aanleiding tot een verbeterslag in de kwaliteit van de data. Het CBS heeft stichting Probos gevraagd om hierin te ondersteunen. Hiertoe zijn 8 activiteiten geïdentificeerd, waarvan 6 geselecteerd zijn om door Probos in samenwerking met het CBS uit te voeren:

Nienke Welle, Gino van Maaren (Stichting Probos) & Peter Mendelts (Mendelts juridisch advies), juni 2024

De basis van de huidige wetgeving op het gebied van bos en houtopstanden, de Boswet, stamt uit 1961 (met een voorganger uit 1922). Sindsdien is de wetgeving verschillende keren grotendeels beleidsneutraal opgegaan in nieuwe, meer omvattende wetten. Zo is ook per 1 januari 2024 de Wet natuurbescherming beleidsneutraal overgegaan in de Omgevingswet. De wetgeving voor houtopstanden is dus niet wezenlijk veranderd in de laatste decennia.